Uzun süredir gündemde olan yabancılara konut satışı ve gayrimenkul yoluyla Türk vatandaşlığı edinimi farklı bir noktaya ulaşarak yeni şartların belirlenmesine neden oldu. Vatandaşlık başvurusunda alınacak gayrimenkulün değeri 250 bin dolardan 400 bin dolara yükseltilecek. Elbette bu kararın altında sosyolojik nedenlerin olduğunu da göz ardı etmemek gerekiyor. Birçok kesim tarafından hükümetin baskılara karşı aldığı bir önlem olarak da görülüyor. Sektörde ise, tam sezon gelmişken sıcak para akışının kesilebileceği endişesi hâkim. Gelin kararı birlikte inceleyelim.
1 Milyon Dolardan 250 Bin Dolara, 250 Bin Dolardan 400 Bin Dolara
Bildiğiniz üzere 2018 yılının Eylül ayında alınan bir kararla vatandaşlık için ev alınımda öngörülen bedel 1 milyon dolardan 250 bin dolara indirilmişti. Bu haber olumlu bir etki yaratmış ve o günden bu yana yabancılara konut satışı ciddi şekilde yükselmişti. Yabancıların direkt olarak peşin alım yaptığı düşünüldüğünde, sıcak para akışı herkesi memnun etmişti. Üstelik oturum amacıyla gelen yabancılar konut satın alarak birçok başka sektöre de can veriyordu. Örneğin mobilya, aksesuar, sosyal yaşam alanlarına döviz girişi sağlanıyordu. Ancak son dönemde fiyatların aşırı yükselmesi, ev bulunamaması, hatta birçok yerde çıkan Türklere ev verilmiyor haberleri kamuoyunda bir baskı oluşturdu. Bir de yabancılara yüksek fiyattan satışın genel piyasayı da yükselttiği görüşü hakimdi. Sonunda tüm bu nedenler yeni bir karar alınarak yabancıların gayrimenkul yoluyla Türk vatandaşlığında 250 bin dolar olan başvuru şartını 400 bin dolara çıkarttı. Düzenleme Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından yürürlüğe girecek.
3 Yıl Satış Yasağı Devam Ediyor
En az 400 bin Amerikan doları veya karşılığı döviz tutarında taşınmazı tapu kayıtlarına 3 yıl satılmaması şerhi koyulmak şartıyla satın alanlar ve kat mülkiyeti ya da kat irtifakı kurulmuş, en az 400 bin Amerikan doları veya karşılığı döviz tutarı peşin olarak yatırılan ve tapu siciline 3 yıl süreyle devir ve terkini yapılmayacağı taahhüdü şerh edilmek şartıyla noterde düzenlenmiş sözleşme ile taşınmazın satışının vadedildiği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca tespit edilenler Cumhurbaşkanı kararı ile Türk vatandaşlığı kazanabilecek.
Yabancılar Konut Satışında En Çok Nereyi Tercih Ediyor?
Yabancılara ev satışı geçtiğimiz sene %43 artışla 68 bin 600 bin adetle rekor seviyeye ulaştı. Bu yıl hedef 70 bin üzerindeydi ancak son alınan kararla bu rakamlara ulaşılması şimdilik zor gözüküyor. Yabancıların 29 bin adet ile en çok İstanbul’dan konut aldı. İstanbul ilini 12 bine yakın satışla Antalya takip ederken, 3.464 ile Ankara üçüncü oldu. Ankara’yı 2.256 ile Mersin, 1.829 konutla Yalova, 1.666’la Bursa, 1.321 konutla İzmir takip etti. Trabzon da 900’e civarında satışla en çok konut satılan şehirler arasında bulunuyor.
Tapudaki gayrimenkul alım satımın tutar değeri de 40 milyar TL’ye ulaştı. En çok taşınmaz edinen ülkelerin başında Irak, İran, Rusya, İngiltere yer alıyor. Alanya, Antalya, Bodrum, Fethiye, Marmaris, yerleşim açısından en yoğun ilgi gören bölgeler arasında bulunuyor. Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü verilerine göre, şimdiye kadar 279.088 yabancı gerçek kişi, toplam 280.736 adet gayrimenkul satın almış durumda.
Gayrimenkul Alan Kaç Yabancı, Türk Vatandaşlığına Geçti?
Eylül 2018 sonrasında, 93 ülkeden 7.242 yabancı, 1 milyar 810 milyon 500 bin dolarlık taşınmaz yatırımıyla Türkiye vatandaşlığı elde etti. Türk vatandaşlığına geçişte 1690 kişi ile yine İranlılar ilk sırada yer alıyor. İranlıları 994 kişi ile Afganistan, 920 ile Irak ve 786 ile Yemenliler takip ediyor. Bir ilginç bilgi ise bu süreçte hiçbir ülkenin vatandaşı olmayan (haymatlos) iki kişi de taşınmaz yatırımı yaparak Türkiye vatandaşı oldu.
Yabancıya Konut Satışı Yasaklanmalı mı?
Asıl sorulması gereken, herkesin dilinde olan ama bir türlü tam anlamıyla masaya yatırılmayan soru da bu. Ülkemizde konut sıkıntısı varken, Türk vatandaşları uygun fiyatla konuta ulaşamıyorken yabancılara konut satmaya devam mı etmek gerekiyor? Dünyada yabancılara konut satışını yasaklayan ülkeler mevcut. Hatta son örnek olarak Kanada modeli konuşuluyor. Ancak ülkemizdeki ekonomik şartlar göz önüne alındığında, sıcak paraya ihtiyaç olan bir dönemde, 6-7 milyar dolarlık yabancıya gayrimenkul satışı hacminden bahsediyoruz. Doğrudan ülkeye giren paranın kesilmesini hükümet tarafında ve sektörde kimse istemiyor.
Ayse fügen ARDA
Bunları da Beğenebilirsiniz
